Öğrencinin görevlerdeki yaklaşımını tanıma
İlişki kurma, hatırlama, dikkati yöneltme ve planlama gibi becerilerin görevlerdeki görünümü birlikte ele alınır.
01Başlangıç
Bilişsel Yetenek Tanıma,
Takip ve Raporlama Sistemi
Bilişsel becerilerden öğretime.
Öğretimden öğrenmeye.
Dönemsel gelişim takibi.
Her öğrenciyi daha yakından tanıyın.
Öğrenme yolculuğunu birlikte destekleyin.
Her çocuk öğrenirken farklı bir yol izler. Kimi bir model gördüğünde daha rahat başlar, kimi adımları birlikte gözden geçirmeye ihtiyaç duyar. biYetenek, öğretmenin bu küçük ayrıntıları fark etmesine ve çocuğa iyi gelen desteği zaman içinde izlemesine yardımcı olur.
Bilişsel Yetenek Tanıma Takip ve Raporlama Sistemi
BİLİŞSEL YETENEK
Tanıma, Takip ve Raporlama Sistemi
Bilişsel becerilerden öğretime.
Öğretimden öğrenmeye.
Dönemsel gelişim takibi.
biYetenek Okul öncesi3–6 yaşbiYetenek İlkokul1, 2, 3 ve 4. sınıfbiYetenek Ortaokul5, 6, 7 ve 8. sınıf
18 beceri alanında tanıma, takip ve raporlama
Görsel görevlerle öğrencinin muhakeme, bellek, dikkat ve planlama süreçlerini gözlemleyin.
- Örüntü ve kural çıkarımı
- Görsel analojik muhakeme
- Matris ilişkileri
- Görsel sınıflama
- Zihinsel döndürme ve yansıtma
- Parça–bütün bütünleştirme
- Uzamsal görselleştirme
- Kısa süreli görsel bellek
- Seçici dikkat ve görsel tarama
- Şekil–zemin ayrımı
- Görsel tümdengelim
- Görsel yol planlama
- Hata fark etme ve düzeltme
- Görsel niceliksel ilişkiler
- Kural öğrenme ve aktarım
- Görsel–uzamsal çalışma belleği
- Ara görev sonrası görsel tanıma
- Seçim kuralı değiştirme
Öğrenciye odaklanmaÖğrenme sürecini daha yakından anlama
Öğretime yön vermeDerslerde denenebilecek somut fikirler
Ortak takip diliÖğretmen, rehberlik ve yönetim arasında
Dönemsel süreklilikKasım · Şubat · Mayıs
02Kazanımlar
VERİDEN EĞİTİMSEL KATKIYA
Bilişsel gözlemlerden yararlanarak
öğretimi öğrenciye göre düzenleme
Öğrencinin hangi görevlerde nasıl bir yaklaşım sergilediğini görmek, öğretmenin yeni bir destek yöntemi seçmesine yardımcı olur. Denenen yöntemin sınıftaki karşılığı gözlem ve geri bildirimle izlenir.
Ders için uygun öğretim yöntemini seçme
Somut model, örnek karşılaştırma, adım kartı ve kontrol alışkanlığı gibi çalışma fikirleri dersin hedefiyle ilişkilendirilir.
Denenen yöntemin öğrenciye katkısını izleme
Öğrencinin çalışmaya katılımı, gereken destek ve yeni örnekte kullanım kaydedilir; sonraki öğretim adımı bu gözlemlerle belirlenir.
03Öğrenci
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
ÖĞRENCİ İÇİN
Öğrencinin ihtiyaç duyduğu
desteği belirleme
Öğrenciyi daha yakından tanıyan bir öğretim yaklaşımı, öğrenme sürecine katılımı desteklemek için yeni fırsatlar sunar. biYetenek gözlemleri, bu fırsatların planlanmasına kaynak oluşturur.
- Somut örnekler ve uygun ipuçlarıyla öğrenmeye katılım
- Hatırlama, planlama ve kontrol etme çalışmalarına başlangıç
- Yeni örnekleri deneme ve kendi yaklaşımını açıklama fırsatı
Merkezde öğrencinin öğrenme yolculuğu vardır.
04Öğretmen
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
ÖĞRETMEN İÇİN
Bilişsel gözlemleri
ders planında kullanma
Öğrenciye ait beceri gözlemleri, derslere uyarlanan çalışma fikirleriyle birlikte sunulur. Öğretmen, öğrencinin ihtiyacına ve dersin içeriğine göre bir yöntem seçer; etkisini izleyerek sonraki adımı belirler.
- Türkçe, matematik ve hayat bilgisi / fen için öneriler
- Öğrenciyle konuşurken kullanılabilecek örnek ifadeler
- Somut davranış, destek düzeyi ve takip kaydı
05Rehberlik
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
REHBERLİK BİRİMİ İÇİN
Öğretmen gözlemlerini
rehberlik değerlendirmesiyle birleştirme
Beceri gözlemleri ve öğretmenin sınıf içi kayıtları birlikte incelenir. Rehber öğretmenin değerlendirme ve takip notu, öğrenci dosyasına kendi kaynağıyla eklenir.
- Becerilerin kapsamını ve bilimsel yapısını inceleme
- Farklı ortamlardaki gözlemleri birlikte anlamlandırma
- Öğretmenle ortak takip noktaları belirleme
06Kampüs yönetimi
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
KAMPÜS YÖNETİMİ İÇİN
Kampüste uygulama ve
öğrenci takibini yönetme
Sınıf ve kampüs kayıtları, öğrencilere sunulan desteğin planlanmasına kaynak oluşturur. Yönetim, personelin sorumluluklarını belirler ve dönemsel süreci ortak bir zeminde takip eder.
- Öğretmen ve rehber öğretmene sınıf atama
- Yetkili personele görev bazında izin verme
- Sınıf ve kampüs düzeyinde dönem kayıtlarını inceleme
07Okul ve kurum
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
OKUL VE KURUM İÇİN
Sınıflar ve dönemler arasında
öğrenci takibini sürdürme
Öğretmen, rehberlik birimi ve yönetim aynı öğrencinin öğrenme yolculuğu etrafında çalışır. Denenen yöntemler ve takip noktaları dönemler arasında görünür kalır.
- Eğitim desteğini somut kayıtlarla planlama
- Farklı sınıfların takip çalışmalarını bir arada görme
- Yıl boyunca oluşan gözlemleri sonraki döneme taşıma
08Veliyle iletişim
AYNI ÖĞRENCİ. ORTAK BİR AMAÇ.
VELİYLE İLETİŞİM İÇİN
Öğrencinin öğrenme sürecini
veliyle somut örnekler üzerinden paylaşma
Okulun uygun gördüğü rapor çıktısı ve öğretmenin gözlemleri veli görüşmesine taşınabilir. “Hangi çalışma denendi, öğrenci nasıl katıldı, bundan sonra ne izlenecek?” soruları birlikte ele alınır.
- Öğrencinin deneyimini anlaşılır örneklerle paylaşma
- Okulda denenen desteği somut biçimde anlatma
- Okul ve aile arasında ortak takip noktası belirleme
Veliyle paylaşım okulun yönlendirmesiyle yapılır.
09Gelişim raporu
ÖĞRENCİYE AİT BİR GELİŞİM DOSYASI
Bilişsel gözlemleri
derslerde uygulanabilecek önerilere dönüştürme
Görev yanıtları, beceri gözlemleri, sınıf düzeyi ve dönem birlikte ele alınır. Çalışma önerileri bu gözlemlerden hareketle oluşturulur; sınıftaki karşılığı öğretmen kayıtlarıyla izlenir.
01
Derslerde nasıl desteklenir?
Ön planda derslere uyarlanan çalışma fikirleri, örnek öğretmen ifadeleri ve takip soruları bulunur.
02
Öğretmen ve rehberlik gözlemleri
Denenen yöntem, somut davranış, gereken destek ve yeni örnekte kullanım ayrı ayrı kaydedilir.
03
Dönemler boyunca takip
Kasım, Şubat ve Mayıs kayıtları; görev içerikleri ve sunulan desteklerle birlikte incelenir.
04
Beceri ve teknik açıklamalar
Becerinin kapsamı, bilimsel yapı ve yorumun hangi gözleme dayandığı açıklanır.
05
Gelişim çıktıları
Öğrencinin daha az destekle yapabildiği çalışmalar, yeni örneklere taşıdığı beceriler ve öğrenme sürecine katılımındaki değişimler somut gözlemlerle ele alınır. Kazanımlar ve sonraki gelişim adımları öğretmen kayıtlarıyla birlikte belirlenir.
10Beceri alanları
ÖĞRENMENİN FARKLI YÖNLERİ
18 beceri alanında
görev performansını değerlendirme
biYetenek’de yer alan 18 beceri alanının tamamı aşağıda dört ana başlık altında gösterilmiştir.
İlişkiler ve akıl yürütme
- Örüntü ve kural çıkarımıGörsel dizide biçim, yön, konum veya doluluk değişiminden kural çıkarma.
- Görsel analojik muhakemeBir şekil çiftindeki dönüşümü yeni şekil çiftine taşıma.
- Matris ilişkileriSatır/sütundaki görsel ilişkileri birleştirip eksik öğeyi seçme.
- Görsel sınıflamaNesneleri ortak ya da ayırıcı görsel ölçüte göre ilişkilendirme.
- Görsel tümdengelimVerilen görsel kurallardan tutarlı sonuç seçme.
- Görsel niceliksel ilişkilerNesne miktarı, eşleştirme sonrası fazlalık veya verilen nicel ilişkiyi uygulama.
- Yeni kural öğrenme ve aktarımÖrnekte gösterilen işaret kuralını yeni şekil kümesine uygulama.
Görsel ve uzamsal işleme
- Parça–bütün bütünleştirmeParçaların bütünle ilişkisini ya da eksik parçayı görsel olarak belirleme.
- Zihinsel döndürme ve yansıtmaİşaretli şeklin dönüş veya ayna ilişkisini koruyan seçeneği belirleme.
- Uzamsal görselleştirmeKatman/küp yapısını farklı bakış yönünden temsil etme veya katlama ilişkisini çözme.
- Şekil–zemin ayrımıBirleşik çizimde hedef şekli/parçayı yapısını bozmadan ayırt etme.
Bilgiyi tutma ve hatırlama
- Kısa süreli görsel bellekKısa gösterim ardından öğe, özellik, sıra veya konumu seçenekler arasında tanıma.
- Görsel–uzamsal çalışma belleğiYanıp sönen üç konumu akılda tutup ters sırayı seçeneklerden tanıma.
- Gecikmeli görsel bellekDeseni gördükten ve iki ara görevden sonra eşleşen deseni seçme.
Dikkat ve görev düzenleme
- Seçici dikkat ve görsel taramaHedefin biçim/konum ayrıntısını benzer öğeler arasında ayırt etme.
- Görsel planlamaYasak alanlara girmeden hedefe ulaşan görsel yolu seçme.
- Hata izleme ve düzeltmeGösterilmiş hareket dizisindeki kurala aykırılığı fark edip düzeltme seçme.
- Bilişsel esneklikÖnce bir sonra diğer kurala göre toplam sekiz seçim yapma.
Sınıf düzeyleri: biYetenek 1 · 1. sınıf, biYetenek 2 · 2. sınıf, biYetenek 3 · 3. sınıf ve biYetenek 4 · 4. sınıf. Beceri gözlemleri, öğrencinin sınıf içindeki öğrenme deneyimleri ve öğretmen kayıtlarıyla birlikte anlamlandırılır.
11Dönemsel takip
EĞİTİM HAYATI BOYUNCA SÜREKLİLİK
Dönemsel gözlemlerle,
eğitim öğretim hayatı boyunca öğrenme yolculuğunu izleyin.
Aynı öğrenci kodu ile farklı dönemlerin beceri gözlemleri ve öğretmen kayıtları bir araya gelir.
Öğrenciyi tanıma
İlk gözlemler incelenir. Sınıfta denenebilecek az sayıda çalışma seçilir ve başlangıç kayıtları oluşturulur.
Denenen yöntemin öğrenciye katkısını izleme
Denenen yöntemlere katılım ve yeni örneklerde kullanım gözlenir. Destek düzeyi ve takip noktaları yeniden ele alınır.
Yıl boyunca denenen çalışmaları değerlendirme
Yıl boyunca yararlı bulunan çalışmalar ve sonraki döneme taşınacak gözlem noktaları birlikte değerlendirilir.
GÖZLEMDEN ÖĞRETİME
Yaşa ve sınıfa göre
öğrenme desteğini düzenleme
Okul öncesinde oyunla başlayan öğrenme yolculuğu, yıllar içinde daha bağımsız çalışmaya doğru ilerler. biYetenek’in hedefi, bu yolculukta çocuğun neye ihtiyaç duyduğunu öğretmeniyle birlikte anlamaktır.
3–6 yaş · Oyunla keşfetme
Çocuk şekilleri eşler, benzerlerini bir araya getirir, küçük görevler dener. Öğretmeni, neye ilgi gösterdiğini ve nerede yardıma ihtiyaç duyduğunu oyun ve sınıf gözlemleriyle birlikte anlamaya çalışır.
1–4. sınıf · Kendi yolunu bulma
“Nasıl yaptığını bana gösterir misin?” Bir model, kısa bir adım kartı ya da birlikte çözülen örnek, öğrencinin işe başlamasını kolaylaştırabilir. Öğretmen, hangi desteğin işe yaradığını izler.
5–8. sınıf · Daha bağımsız çalışma
Öğrenci çözümünü planlamayı, gerekli bilgiyi bulmayı ve hatasını kontrol etmeyi dener. Öğretmen ve rehberlik, bu alışkanlıkların derslerde nasıl karşılık bulduğunu birlikte takip eder.
Yaş ve sınıf düzeyleri platform kapsamını gösterir; kullanılacak içerik ve uygulama hazırlığı okulun düzeyi için ayrıca değerlendirilir.
ÖĞRENCİNİN ETRAFINDA ORTAK ÇALIŞMA
Öğrenci takibinde
öğretmen, rehberlik ve veli iş birliği
Öğretmenin fark ettiği bir ayrıntı, veliyle paylaşılan bir örnek, rehberlikle konuşulan bir ihtiyaç… Aynı öğrencinin etrafında buluşan bu bilgiler, sonraki adımı birlikte seçmeyi kolaylaştırır.
Öğrenci
Öğrencinin yalnız cevabı bulması değil, nasıl başladığını ve neyi kontrol etmesi gerektiğini fark etmesi de önemlidir. Amaç, zamanla daha az yardımla kendi yolunu bulabilmesidir.
Öğretmen ve rehberlik
“Bu öğrenciye ne iyi geliyor?” Öğretmen sınıfta denediği çalışmayı ve öğrencinin karşılığını not eder. Rehberlikle birlikte, aynı ihtiyacın başka derslerde de görülüp görülmediğine bakar.
Veli
Veli, çocuğunun hangi çalışmada nasıl ilerlediğini somut örneklerle öğrenir. Okulun önerileriyle evde vereceği desteği daha iyi anlayabilir; öğretmenle aynı hedef etrafında buluşabilir.
Okul yönetimi
Okul, hangi öğrencilerle hangi çalışmaların denendiğini ve takibin sürüp sürmediğini görebilir. Sınıf veya öğretmen değiştiğinde, önceki deneyimler yeni öğretmenin öğrenciyi tanımasına yardımcı olur.
12Erişim ve sorumluluk
OKULUN KONTROLÜNDE ORTAK TAKİP
Öğrenci kayıtlarına erişimi
görev ve yetkilere göre düzenleme
Öğrencinin gelişim dosyası etrafında öğretmen, rehberlik ve yönetim birlikte çalışır. Her rolün erişimi ve sorumluluğu tanımlıdır.
Aynı öğrenci koduyla dönemleri izleme
Merkezî takip öğrenci kodlarıyla yürütülür. Ad ve soyad eşleştirmesi okulun yerel kayıtlarında tutulur.
Öğretmenin atanmış sınıflarını takip etmesi
Öğretmen ve rehber öğretmen yalnız atandıkları sınıfların eğitim takibini görür. Yetkili personel müdürün seçtiği izinlerle çalışır.
Kampüsün belirlediği erişim
Firmanın ayrıntılı eğitim raporu erişimi kampüs müdürünün ayrıca verdiği izinle açılır. Gözlemler ve takip kararları kaynağıyla birlikte tutulur.
13Merak edilenler
MERAK EDİLENLER
Öğrenci takibine
nasıl katkı sağlar?
Öğretmenin ders anlatımına nasıl destek olur?
Bazen bir modeli birlikte incelemek, bazen uzun bir işi küçük adımlara ayırmak işe başlamayı kolaylaştırır. biYetenek bu tür çalışma fikirleri sunar. Öğretmen, dersine uygun olanı dener; öğrencinin daha az yardımla yapıp yapamadığını ve başka bir örnekte kullanıp kullanamadığını izler.
Rapor her öğrenci için nasıl farklılaşır?
Görev yanıtları, beceri gözlemleri, sınıf düzeyi ve dönem raporun içeriğine yön verir. Öğretmen ve rehberlik kayıtları dosyayı zaman içinde zenginleştirir. Benzer gözlemler için ortak öneriler bulunabilir; öğrencinin deneyimi ve takip kayıtları kendisine aittir.
Veliyle görüşmelerde nasıl yararlanılır?
Veliyle yalnız sonuç değil, gözlenen davranış, denenen destek ve sonraki adım paylaşılır. “Adım kartıyla tamamlıyor; şimdi ipuçlarını azaltarak yeni bir etkinlikte deniyoruz” gibi somut örnekler, evde ve okulda verilen desteğin uyumunu kolaylaştırır.
Dönemler arasındaki değişim nasıl değerlendirilir?
Kasım, Şubat ve Mayıs kayıtları aynı öğrenci koduyla birleştirilir. Görevler, tekrar durumu ve uygulama koşullarıyla birlikte “Daha az desteğe ihtiyaç duyuyor mu?” ve “Öğrendiğini yeni örnekte kullanıyor mu?” soruları incelenir. Puan farkı tek başına gelişim sonucu olarak yorumlanmaz.
Ders başarısına ve sınav hazırlığına nasıl katkı sağlar?
Soruyu dikkatle okumak, çözmeden önce plan yapmak, bitince kontrol etmek… Öğretmen bu alışkanlıkları dersin içinde destekleyebilir. Ortaokulda aynı çalışmalar LGS hazırlığıyla da ilişkilendirilebilir. biYetenek’in katkısı, önerilerin sınıfta nasıl kullanıldığıyla değerlendirilir; belirli bir not veya LGS puanı artışı sözü verilmez.
Hangi sınıf düzeylerini kapsar?
biYetenek üç grupta sunulur: okul öncesi 3–6 yaş, ilkokul 1–4. sınıf ve ortaokul 5–8. sınıf. Görevler ve takip kayıtları öğrencinin yaş veya sınıf düzeyi için ayrı ele alınır.
14Hakkımızda
HAKKIMIZDA · YAKLAŞIMIMIZ VE DAYANAKLARIMIZ
Bilişsel görevleri ve sınıf gözlemlerini
öğretim desteği için birlikte değerlendirme
biYetenek — Bilişsel Yetenek Tanıma Takip ve Raporlama Sistemi; öğrencinin görsel görevlerdeki yaklaşımını, öğretmenin sınıf gözlemleriyle bir araya getirir. Amaç, öğrenci için anlamlı bir sonraki öğretim adımına kaynak oluşturmaktır.
Görsel görevlerde bilişsel süreçleri gözlemleme
Bir şeklin değişimini fark etmek, parçalar arasında ilişki kurmak, bir görüntüyü akılda tutmak veya yeni bir kurala uyum sağlamak… Görsel görevler, öğrencinin bu çalışmalardaki yaklaşımına ilişkin gözlem sunar.
Görev gözlemlerini ders çalışmalarına uyarlama
Öğretmen için somut model, kısa adım kartı, örnek karşılaştırma ve kontrol etme gibi çalışma fikirleri oluşturulur. Dersin hedefi ve öğrencinin mevcut deneyimi dikkate alınarak uygun çalışma seçilir.
Öğretmenin denediği yöntemi ve gereken desteği izleme
Öğrencinin katılımı, gereken hatırlatma ve yeni örnekte kullanım öğretmen tarafından kaydedilir. Rehberlik gözlemleriyle birlikte, desteğin nasıl sürdürüleceği veya değiştirileceği ele alınır.
Becerileri nasıl belirledik?
Bilişsel gelişim ve öğrenme alanındaki kaynaklar incelenerek, görsel ortamda gözlenebilen beceriler seçildi. İçerik; yazı okuma ve matematik işlemi gerektirmeyen, sesli yönerge kullanmayan görsel görevler etrafında oluşturuldu. Görevlerde öğrencinin gördüğü ilişki, hatırladığı bilgi ve uyguladığı kural esas alınır.
Benzerlikleri, kuralları ve niceliksel ilişkileri kullanma.
Parça, bütün, yön ve farklı görünüm arasında bağ kurma.
Görsel bilgiyi koruma, yeniden düzenleme ve ara görevden sonra tanıma.
İlgili ayrıntıyı bulma, yol planlama, hatayı fark etme ve kural değiştirme.
Bir öğrencinin raporu nasıl oluşur?
Yalnız tamamlanan görevlerin yanıtları incelenir. Yanıtların birlikte gösterdiği görünüm, görev türleri ve eksik kayıtlar ele alınır; bu gözlemlere uygun çalışma fikirleri sunulur. Öğretmenin denediği yöntem ve öğrencinin sınıftaki karşılığı dosyayı zenginleştirir.
Benzer toplam yanıtlar, farklı görevlerde oluştuğunda farklı takip noktaları doğurabilir. Aynı gözlemlere sahip öğrenciler için ortak çalışma önerileri de bulunabilir. Kişiye uygun destek, öğrencinin gerçek deneyimi ve öğretmen kayıtlarıyla şekillenir.
Dönemsel sonuçları sınıf gözlemleriyle değerlendirme
Kasım, Şubat ve Mayıs kayıtları; görevlerin içeriği, tekrar görülmesi ve sunulan destekler dikkate alınarak birlikte okunur. “Öğrenci bu çalışmayı daha az destekle yapıyor mu?” ve “Yeni bir örnekte kullanabiliyor mu?” soruları takibe yön verir.
1. Kavramsal dayanak ve görev tasarımı
Beceri sözlüğü; CHC kuramı, yürütücü işlev araştırmaları ve WISC-V, Stanford–Binet 5 (SB5), CogAT ve NEPSY-II araçlarının kapsam açıklamalarında tanımlanan ilgili yapılarla kavramsal olarak ilişkilendirilmiştir. Her beceri için görev tanımı, gözlenecek kanıt ve yorum kapsamı belirlenmiştir.
Bu kaynaklar, biYetenek görevlerinin ve anlatımlarının kavramsal başvuru çerçevesidir. Başvuru alınan değerlendirme araçlarının uygulama, standardizasyon, norm ve puanlama sistemleri biYetenek’ye aktarılmaz. biYetenek’ye özgü geçerlik, güvenirlik ve dönem formlarının karşılaştırılabilirliği ayrıca incelenmesi gereken konulardır.
| Beceri grubu | biYetenek görev yaklaşımı | Kavramsal başvuru |
|---|---|---|
| Muhakeme · 7 beceri | Örüntü, analoji, matris, sınıflama, tümdengelim, niceliksel ilişkiler, kural aktarımı | CHC, WISC-V, Stanford–Binet 5 (SB5), CogAT |
| Görsel-uzamsal işleme · 4 beceri | Parça–bütün, döndürme/yansıtma, uzamsal görünüm, şekil–zemin | CHC, WISC-V, Stanford–Binet 5 (SB5), NEPSY-II |
| Bellek ve öğrenme · 3 beceri | Kısa süreli görsel tanıma, konum sırasını tersine çevirme, ara görev sonrası tanıma | Çalışma belleği araştırmaları, WISC-V, Stanford–Binet 5 (SB5), NEPSY-II |
| Dikkat ve yürütücü görevler · 4 beceri | Seçici dikkat/tarama, yol planlama, hata düzeltme, seçim kuralı değiştirme | Yürütücü işlev araştırmaları, NEPSY-II |
2. Mevcut değerlendirme kuralları
Gelişim raporu motoru, uygulanmış görevlerdeki kayıtları açık ve izlenebilir kurallarla özetler. Buradaki ifadeler beceri düzeyi etiketleri değil, o oturumun görev gözlemleridir.
- Görev koşullarıyla uyumlu: İlgili grubun kayıtlı ve tamamlanmış yanıtları görev koşullarını karşılıyorsa.
- Yanıtlar farklılaştı: Grubun bir bölümünde koşullar karşılanırken diğer bölümünde karşılanmıyorsa; özel görevlerde kısmi karşılık bulunabilir.
- Yeniden gözlem: Tamamlanmış örneklerde koşulları karşılayan yanıt görülmediyse.
- Eksik kayıt: Grubun yanıtlarının bir kısmı eksik veya boşsa.
- Yetersiz kayıt: Kullanılabilir yanıt yoksa; değerlendirme ek gözlemle tamamlanır.
Tek bir görevin yanıtı, o becerinin tüm kapsamını temsil etmez. Seçilen yanlış seçeneğin nedenini yorumlamak için ayrıca doğrulanmış içerik kodlaması gerekir. Yanıt harfinden öğrencinin düşünme yöntemi kendiliğinden çıkarılmaz.
3. Göreve özgü ayrıntılar
Çalışma belleğinde konum sırasının zihinsel olarak yeniden düzenlenmesi; gecikmeli bellekte ara görev sonrası tanıma; bilişsel esneklikte farklı kurallara verilen seçimler gözlenir. Görevin aşamaları, tekrarları ve gerçek koşulları yorumun kapsamını belirler.
Yanıt süresi düşünme, ekrana dokunma ve onaylama davranışlarını birlikte içerebilir. Güvenilir zaman ayrıştırması ve karşılaştırılabilir görev koşulları olmadan zihinsel hız yorumu yapılmaz. Mevcut öğretim önerileri yanıt süresinden otomatik bir hız profili üretmez.
4. Öğretim önerisi ve mesleki gözlem
Mevcut rapor, beceri gözlemlerini altı çalışma yaklaşımıyla ilişkilendirir: ilişkiyi yeni örneğe taşıma, somut modelden çizime geçme, adımları görünür tutma, ilgili bilgiyi bulma, planlama/kontrol/kural geçişi ve miktarı farklı temsillerle ilişkilendirme. Öneriler şeffaf kurallarla oluşturulur; öğretmenin sınıf gözlemiyle seçilir ve izlenir.
Kaynaklardaki genel öğretim ilkelerinden bir öğrenci için en uygun yönteme geçiş, sınıf içinde denenerek değerlendirilir. Öğrenciye sabit bir öğrenme biçimi atanmaz. Öğretmen kayıtlarında denenen çalışma, somut davranış, destek düzeyi ve sonraki takip kararı ayrılır.
5. Dönemsel değerlendirme ve yorumun kapsamı
Formların görev dağılımı, tekrar görülen içerik, uygulama koşulları ve sunulan destek birlikte incelenir. Dönem farkı tek başına gelişim sonucuna dönüştürülmez; sınıfta daha bağımsız kullanım ve yeni örneğe aktarım gibi gözlemlerle anlamlandırılır.
Gelişim raporunun amacı öğretim desteğini planlamaktır. Uluslararası kaynaklarla kavramsal bağlantı, biYetenek’nin bilimsel olarak doğrulanmış bir standart ölçüm aracı olduğu iddiası değildir. Şu anki yorumlar uygulanan görevlerle sınırlıdır; öğrenciye sıralama veya norm puanı vermez.
Bilimsel yaklaşımımız
biYetenek’nin beceri çerçevesi; bilişsel gelişim, bellek, dikkat, akıl yürütme ve öğrenmeyi destekleme alanlarındaki kuramsal açıklamalar ve araştırmalar incelenerek oluşturulmuştur. Bu birikim, görsel görevlerde hangi davranışların gözlenebileceğini ve gözlemlerin öğretime nasıl taşınabileceğini belirlemeye yardımcı olur.
İlişkileri keşfetme ve akıl yürütme
Benzerlikleri fark etme, bir örüntünün kuralını bulma ve öğrendiği ilişkiyi yeni bir örnekte kullanma gibi çalışmalar ele alınır. Gözlemler, öğrencinin uygulanan görevlerdeki yaklaşımıyla sınırlı olarak yorumlanır.
Görsel bilgiyi anlamlandırma
Parçaları bir bütün içinde görme, şekillerin yönlerini karşılaştırma ve farklı görünümler arasında bağ kurma görevleri kullanılır. Bu gözlemler, sınıfta somut modeller ve çizimlerle desteklenebilecek çalışma fikirlerine kaynak oluşturur.
Hatırlama ve bilgiyi kullanma
Görsel bilgiyi kısa süre akılda tutma, yeniden düzenleme ve ara görevden sonra tanıma ayrı görev koşullarıyla gözlenir. Öğretmen, adım kartları ve yeniden hatırlama fırsatları gibi destekleri öğrencinin ihtiyacına göre deneyebilir.
Dikkati ve çalışma sürecini düzenleme
İlgili ayrıntıyı seçme, bir yol planlama, hatayı fark etme ve değişen kurala uyum sağlama görevleri ele alınır. Öğrencinin sınıftaki çalışma süreci ve gereken destek, bu gözlemlerle birlikte değerlendirilir.
Gözlemleri öğretime taşıma
Örnek karşılaştırma, somut gösterim, görünür adımlar ve yeni örnekte deneme gibi öğretim yaklaşımlarından yararlanılır. Önerilerin öğrenciye katkısı, öğretmenin kaydettiği katılım, destek ihtiyacı ve bağımsız kullanım gözlemleriyle izlenir.
Değerlendirmeyi görev koşullarıyla birlikte okuma
Yanıtlar; görevin içeriği, tamamlanma durumu, tekrar görülmesi ve sunulan destekler dikkate alınarak yorumlanır. Dönemler arasındaki farklılıklar, sınıf gözlemleriyle birlikte ele alınır; tek başına gelişim göstergesi sayılmaz.
Kuramsal dayanaklardan yararlanılması, biYetenek’nin standartlaştırılmış bir ölçüm aracı olarak doğrulandığı anlamına gelmez. biYetenek’ye özgü geçerlik, güvenirlik ve dönemler arası karşılaştırılabilirlik ayrıca incelenmelidir.